डोळ्यातदेखत हळद पिक करपतेय येलदरी धरनातून हिवरखेडा येथील शेतकऱ्याची टँकरद्वारे पाणी देण्यासाठी धडपड

लोकार्थ प्रतिनिधी गोपाल सातपुते

हिंगोली: यंदा पावसाने पाठ फिरवली, सोयाबीन करपून गेले आणि आता हातातोंडाशी आलेले हळदीचे पीकही पाण्याअभावी डोळ्यांदेखत वाळू लागले आहे. अशा भीषण दुष्काळात पीक वाचविण्यासाठी शेतकन्याला चक्क टँकरने पाणी विकत घेण्याची वेळ आली आहे. हिवरखेडा येथील मुंजाजी तुकाराम शिरसागर यांनी हळदीचे पीक जगविण्यासाठी येलदरी धरातून टँकरद्वारे पाणी आणून विहिरीत टाकून मग ठिबक सिंचनातून देण्याचा निर्णय घेतला आहे. मात्र, या धडपडीत उत्पादनापूर्वीच खर्चाचा डोंगर उभा राहत आहे.हिंगोली जिल्हा हळदीचे आगार म्हणून ओळखला जातो.या वर्षी हिवरखेडा परिसरातही दरवर्षी मोठ्या प्रमाणावर हळदीची लागवड केली जाते. मात्र, यंदा अत्यल्प पावसामुळे भूजलसाठा वाढला नाही. ऑक्टोबर महिन्यातच विहिरी आणि बोअरवेलची पाणीपातळी खोल गेल्याने अनेक जलस्रोत कोरडे पडले आहेत. सध्या हळदीला कंदवाढीसाठी पाण्याची गरज असताना शेतकयांसमोर पाणी आणायचे कुठून, असा प्रश्न उभा ठाकला आहे.

मुंजाजी शिरसागर व यांनी हिवरखेडा शेतशिवारात ६० गुंठे क्षेत्रावर हळदीचे पीक घेतले आहे. व रामभाऊ राठोड यांनी ४० गुंठे क्षेत्रावर हळदीचे पीक घेतले आहे पीक करपत असल्याचे पाहून त्यांनी येलदरी धरणातून टँकर द्वारे पाणी देण्याचा मार्ग निवडला. एका टैंकरसाठी तब्बल १५०० रुपये मोजावे लागत असून, एकदा पाणी देण्यासाठी सहा टैंकर लागतात. म्हणजे एका पाळीसाठी तब्बल नऊ हजार रुपये खर्च होत आहेत.जानेवारीपर्यंत पाणी द्यावे लागल्यास खर्चाचा मोठा भार सहन करावा लागणार आहे. नवीन बोअरवेल घेण्यासाठी २५० ते ३०० फूट खोदकाम करूनही पाणी लागण्याची खात्री नाही. बोअरवेल खोदण्याचा दर प्रतिफूट ११० रुपये असल्याने केवळ खोदकामासाठी सुमारे ४० हजार रुपये खर्च येतो. मोटार व इतर खर्च वेगळाच. त्यामुळे शेतकऱ्यांसमोर पर्यायही मर्यादित झाले आहेत. क्षीरसागर यांनी हळदीसाठी सुमारे आतापर्यंत १लाख रुपये खर्च केला आहे आणि आता डोळ्यासमोर हात पीक वाळत आहे त्यामुळे त्यांनी टँकर दे पाणी देण्याचा निर्णय घेतला प्रशासनाच्या वतीने ५००० एग्रीम मदत शेतकऱ्याला देण्यात येणार आहे आता तुम्हीच सांगा या पाच हजारात आम्ही दिवाळी कशी साजरी करायची प्रशासनाच्या वतीने हळद पिकाचे पंचनामे करून शेतकऱ्यांना सरसकट हेक्‍टरी १लाख रुपये मदत देण्यात यावी अशी मागणी यावेळी येथील शेतकऱ्यांच्या वतीने करण्यात आली आहे

सोयाबीन गेले, आता हळदीची चिंता!
सोयाबीनचे पीक करपल्याने आधीच आर्थिक नुकसान झाले आहे. आता उरलेल्या हळदीवर संपूर्ण वर्षांचे आर्थिक गणित अवलंबून आहे. आत्तापर्यंत सुमारे एक लाख रुपये हळदीवर खर्च केला आहे पाणी दिले नाही तर पीक हातचे जाण्याची भीती, तर टँकरने पाणी दिले तर खर्च वाढण्याची चिंता, अशा दुहेरी संकटात शेतकरी सापडला आहे. पीक जगविण्यासाठी सुरू असलेली ही धडपड दुष्काळाची भीषणता अधोरेखित करत आहे.